BUAH DAN BIJI KURMA

Apabila kita makan kurma, biasanya bijinya dibuang. Namun biji kurma (Phoenix dactylifera) sebenarnya mengandungi serat, minyak dan mineral, dan menjadi subjek penyelidikan sebagai bahan berfungsi. Artikel ini menerangkan komposisi buah dan biji kurma serta kegunaan tradisional biji kurma, berdasarkan kajian saintifik.

Maklumat di halaman ini ialah panduan kesihatan umum dan bukan nasihat perubatan.

Komposisi buah dan biji kurma

Buah kurma kebanyakannya terdiri daripada karbohidrat (gula semula jadi) dengan kandungan lemak yang sangat rendah, manakala biji kurma mempunyai profil yang berbeza — lebih tinggi serat dan minyak. Berat biji biasanya membentuk lebih kurang 6–14% daripada berat keseluruhan buah, bergantung kepada jenis kurma.

Minyak biji kurma: kaya asid oleik

Biji kurma boleh diperah untuk menghasilkan minyak. Analisis minyak biji kurma daripada lapan kultivar mendapati asid oleik (asid lemak tak tepu mono) ialah asid lemak dominan, dalam julat kira-kira 42.7% hingga 50.2%, diikuti asid laurik dan miristik (Harkat et al., 2022). Profil asid lemak ini menjadikan minyak biji kurma menarik untuk kajian dalam industri makanan dan kosmetik.

Serat dan mineral dalam biji

Biji kurma mengandungi kandungan serat makanan yang tinggi serta mineral. Kandungan serat dan minyaknya menjadikan biji kurma bahan yang dikaji sebagai sumber serat tambahan dan antioksidan semula jadi (Harkat et al., 2022). Walau bagaimanapun, biji kurma bukan makanan harian biasa dan kebanyakan kegunaannya masih di peringkat penyelidikan atau pemprosesan industri.

Kegunaan tradisional dan moden biji kurma

• Diproses menjadi serbuk biji kurma sebagai bahan makanan atau pengganti kopi tanpa kafein.
• Sumber minyak dengan ciri antioksidan untuk kajian kosmetik dan sabun.
• Secara tradisional, biji turut digunakan sebagai makanan ternakan.

Soalan Lazim (FAQ)

Adakah biji kurma boleh dimakan?

Biji kurma keras dan biasanya tidak dimakan terus. Ia boleh diproses menjadi serbuk atau minyak untuk kegunaan makanan dan industri.

Apakah asid lemak utama dalam minyak biji kurma?

Asid oleik ialah asid lemak dominan dalam minyak biji kurma (~42.7–50.2%), diikuti asid laurik dan miristik (Harkat et al., 2022).

Berapakah berat biji berbanding buah kurma?

Biji biasanya membentuk kira-kira 6–14% daripada berat keseluruhan buah kurma, bergantung kepada jenis.

Rujukan

Harkat, H., Bousba, R., Benincasa, C., Atrouz, K., Gültekin-Özgüven, M., Altuntaş, Ü., Demircan, E., Zahran, H. A., & Özçelik, B. (2022). Assessment of biochemical composition and antioxidant properties of Algerian date palm (Phoenix dactylifera L.) seed oil. Plants, 11(3), 381.